VERZAMELTIPS
prentkaarten verzamelen - een onderwerp kiezen
Prentbriefkaarten zijn in zowat elk land ter wereld uitgegeven en de hobby is werkelijk universeel. Sommige thema's kunnen gezocht worden door verzamelaars van verschillende landen (bv. luchtvaart, scheepvaart, illustrators, enz...). Veel grote prentkaartenbeurzen trekken dan ook een internationaal publiek aan. Zowel oude als moderne postkaarten worden gretig verzameld.
Je kan - net als veel andere enthousiastelingen - zoeken naar "topo", prentkaarten met straatscenes en het sociale leven in vroegere dagen. Je eigen dorp/stad, of plaatsen waar jij of je voorouders ooit gewoond hebben of waar je op vakantie bent geweest.
Maar je kan ook thematisch verzamelen, en hier is het aantal onderwerpen nagenoeg onuitputtelijk: art nouveau, illustrators, humor, militairen, auto's, vliegtuigen, treinen, trams, ezels, varkens, vlinders, kinderen met speelgoed, hoofddeksels, heiligen, aprilvissen, fantasie, filmsterren, doodshoofden enz. Sommige mensen verzamelen gewoon alle kaarten van een bepaalde uitgever of fotograaf. Geen thema is te gek of er is wel een verzamelaar voor.
enkele richtlijnen om kaarten te helpen situeren in de tijd
Bij een gelopen kaart is het uiteraard vrij gemakkelijk: er staat een afstempeling op de kaart. Alhoewel ... er kan soms aardig wat tijd verlopen tussen de uitgifte van een kaart en haar verzending.
Bij de eerste postkaarten was de ganse achterkant uitsluitend bestemd voor het adres van de bestemmeling. Om die reden was er aan de voorzijde vaak een witruimte voorzien voor de boodschap van de afzender. In 1906 wordt de onderverdeling van de achterzijde in 2 delen - één voor de adressering en één voor het bericht - officieel goedgekeurd. Vanaf dan neemt de afbeelding ook de volledige voorzijde in beslag.
In veel gevallen kan de postzegel(waarde) de periode van de kaart helpen bepalen.
enkele voorzorgen
Zoals eender welk verzamelobject vraagt de conservering van de kaarten een minimum aan zorg. Licht en vooral vochtigheid zijn de belangrijkste vijanden van elk papieren document. De kaarten regelmatig uit de fardes halen en hersteken is ook zeker niet slecht, omdat ze hierdoor eens gelucht worden.
Sommige mankementjes kunnen gemakkelijk weggemerkt worden. Een gom laat vaak toe vuilsporen te verwijderen. Maar... je moet er wel voorzichtig mee omgaan, de afbeelding verdwijnt soms mét de vlek...
Roestvlekken stellen meer problemen, en het gebruik van bepaalde producten (bv. sterk verdunde javel) leert dat de remedie vaak erger is dan het probleem zelf. Een kaart bijsnijden om een beschadigde hoek of scheurtjes weg te werken, of een postzegel opkleven om een gat te verbergen zijn methodes waar niemand tevreden mee kan zijn. Controleer steeds of de afstempeling op een postzegel die je verdacht voorkomt, zich wel degelijk voortzet op de kaart zelf.
Een prentkaart bestaat uit verschillende laagjes papier. Deze laten op de duur wel eens los. Dit kan hersteld worden met een lijmstick zonder oplosmiddelen, op voorwaarde dat de kaart na het lijmen een ganse nacht onder gelijk verdeelde druk (tussen zware boeken) gedroogd wordt.
de waarde van de kaarten
Er zijn zoveel prentkaarten uitgegeven dat het onmogelijk is ze allemaal te catalogiseren en er een waarde op te plakken.
Toch enkele tips: hoe meer een kaart een getuigenis levert over het dagelijkse leven in een bepaalde periode, hoe meer waarde ze heeft. Kaarten van toeristische gebieden en de klassieke zichten van de meeste grote steden zijn in zo grote oplagen uitgegeven dat de waarde nagenoeg verwaarloosbaar is. Kaarten van een klein dorp met weinig inwoners daarentegen hebben meestal wel veel waarde, omdat er maar een kleine hoeveelheid van gedrukt zijn. Bepaalde thema's leveren ook waardevolle kaarten op (bv. art nouveau, stations, trams, "petits métiers"...)
Verder wordt de waarde van de kaarten uiteraard mee bepaald door de staat waarin ze zich bevinden: geschreven kaarten zijn meer waard dan de zogenaamde blanco "stockkaarten"; afgesleten hoeken, plooien, een verwijderde postzegel, teveel tekst op de voorkant enz. doen de waarde verminderen.
